Aspiracje i plany zawodowe młodych ludzi

Gdzie chcieliby pracować, do czego dążą, jak widzą swoją przyszłość?

Ponad połowa młodych ludzi chciałaby posiadać własną firmę, a blisko 40% zatrudniać pracowników. Gdyby mieli pracować “dla kogoś”, widzieliby się w roli ekspertów lub specjalistów, głównie w branży usług (więcej niż 60%), handlu lub produkcji – takie dane płyną z najnowszego raportu z badania pt. “Aspiracje ludzi młodych odnośnie ich przyszłej kariery zawodowej”, przeprowadzonego w październiku 2022 r. przez Fundację THINK! w partnerstwie z Fundacją Citi Handlowy im. L. Kronenberga oraz we współpracy z Centrum Psychologii Ekonomicznej i Badań Decyzji Akademia Leona Koźmińskiego.

“Na swoim” czy “dla kogoś”?

Dość duży odsetek respondentów (37%) zakłada taki rodzaj aktywności zawodowej, który chociaż w części oznaczać będzie pracę na własny rachunek – w roli właściciela, pracodawcy, freelancera.
W grę wchodzi również łączenie pracy z prowadzeniem firmy bądź założenie organizacji pozarządowej. W grupie uczestników badania z aspiracjami przedsiębiorczymi, których – jak się okazuje – charakteryzuje wiara w siebie i poczucie własnej sprawczości, już teraz jest więcej zarejestrowanych firm oraz osób planujących rozpoczęcie działalności niż wśród tych planujących pracę “dla kogoś”.

Intencje przedsiębiorcze

Zdecydowana większość młodych ludzi (85%) jest aktywna zawodowo, ale tylko 3% prowadzi zarejestrowaną działalność gospodarczą. – Właściciele firm są wysoce zaangażowani i starają się konsekwentnie realizować wyznaczone cele. Prowadzenie biznesu sprawia większości z nich satysfakcję. Dla połowy przedsiębiorców prowadzenie firmy wiąże się z dużym ryzykiem, a 40% nastawia się przede wszystkim na przetrwanie. Już wiosną przedsiębiorcy i zatrudnieni oczekiwali pogorszenia sytuacji gospodarczej w 2022 roku. Co ciekawe, mimo tych przewidywań w większości pozytywnie myśleli o własnej sytuacji materialnej (56%). – zauważa dr Artur Domurat, autor raportu.

Obawy te łączą osoby już prowadzące firmy i osoby, które dopiero myślały o rozpoczęciu działalności. Niestety, choć wielu młodych ludzi miało plany założenia firmy w okresie sześciu miesięcy poprzedzających badanie, do tej pory nie zrobiło tego. Dlaczego? Głównie ze względu na niesprzyjające otoczenie i sytuację w kraju, którą prawie 70% ocenia negatywnie.

Młodzi ludzie chcą w przyszłej pracy być innowacyjni, aktywnie dostosowywać się do zmieniającego się świata i być współautorami tych zmian. W swojej przyszłej pracy chcą śledzić zmiany, szukać nowości i ciekawostek (86%), rozwijać swoją wiedzę (83%), a także obserwować trendy oraz badać rynek i otoczenie (83%). – Badanie pokazało, że młodzi chcą robić rzeczy ciekawe, ważne, mające sens i znaczenie. Zależy im też na rozwoju, a ten jest w dużej mierze efektem poszerzania wiedzy i nabywania nowych umiejętności. Naszym celem jest wspieranie młodych na wszystkich etapach zawodowej drogi – od pomysłu, przez rozpoczęcie działalności, po uruchomienie firmy i jej rozwijanie – dodaje Anna Bichta, Prezeska Fundacji THINK!.

Branże (w) przyszłości

Młodzi ludzie, w tym ci o aspiracjach przedsiębiorczych, chcą być aktywni w różnych branżach, jednak najpopularniejszymi są: zdrowie i uroda, branża odzieżowa i spożywcza oraz finanse
i logistyka. W pomysłach na własny biznes dominują usługi (63%), zdrowie i uroda (14%), transport i logistyka oraz branża spożywcza (po 7%). Ponad 40% osób zamierzających podjąć własną działalność i mających na nią pomysł deklaruje pozostanie w branży, w której już działa lub pracuje.

Motywacja do pracy

Zarabianie pieniędzy, dzięki którym można zapewnić bezpieczeństwo materialne sobie i najbliższym to według 40% respondentów główne powody, dla których pracują. Liczy się również pewność zatrudnienia i stabilność dochodów (blisko 50% wskazań), elastyczność czasu pracy i swoboda w jej organizowaniu. Na pytanie o najważniejsze motywy przyszłej kariery zawodowej padły bardzo podobne odpowiedzi.

– Praca jest ważnym elementem życia młodych ludzi. Od lat wspieramy rozwój przedsiębiorczości młodych w Polsce ze środków Citi Foundation oraz Fundacji Citi Handlowy. Programy, które realizują nasi partnerzy społeczni, pomagają młodym ludziom podnosić swoje kwalifikacje, sprawdzać się  w relacjach z biznesem pod okiem doświadczonych mentorów. Czy swoją przedsiębiorczość od razu przełożą na zbudowanie start-upu? Pewnie nie, ale wierzymy, że ta pewność siebie, jaką w sobie wypracują, zebrane doświadczenia i samodzielność pozwolą im na świadome realizowanie kolejnych etapów rozwoju zawodowego. – mówi Dorota Szostek-Rustecka, Prezeska Fundacji Citi Handlowy im. L. Kronenberga.

Link do Raportu:
https://rozwijamy.edu.pl/images/raporty/Raport_Aspiracje_ludzi_mlodych_2022.pdf

Badanie przeprowadzone na Ogólnopolskim Panelu Badawczym Ariadna w dniach od 7 do 11 października 2022 r. przez Fundację Think! we współpracy z Centrum Psychologii Ekonomicznej i Badań Decyzji Akademii Leona Koźmińskiego oraz Fundacją Citi Handlowy im. L. Kronenberga, wzięło udział N = 1006 osób, stanowiących reprezentatywną próbę młodych Polaków w wieku od 18 do 30 lat. Celem tego badania było między innymi sprawdzenie jakie miejsce wśród obecnych planów i zamierzeń zawodowych młodych ludzi zajmuje przedsiębiorczość.